Таштандыларды бөлүп чогултуу боюнча эмнелерди билүү зарыл?
- Таштандыларды бөлүп чогултуу деген эмне жана бизге кандай пайдасы бар?
Таштандыларды өз-өзүнчө чогултуу - бул тиричилик жана өндүрүш калдыктарын кийин кайра иштеп чыгуу үчүн же кайра колдонуу үчүн бөлүштүрүү.
Кыргызстан - уникалдуу табигый ресурстарга бай, кооз өлкө. Калктын жан башына ичүүчү суунун запасы боюнча дүйнөдө алдыңкы орунду ээлейт. Уникалдуу жаратылыш ландшафттары өлкөбүздүн дөөлөтү болуп саналат.
Бирок, тилекке каршы, Экологиялык натыйжалуулук индексинин (EPI) маалыматтары боюнча айлана-чөйрөнүн булгануусу жана калтыктарды, таштандыларды утилизациялоо көйгөйлөрү өлкөбүздү төмөнкү катарларга алып келди:
🔻Экологиялык абал боюнча 99-орун;
🔻Абанын сапаты боюнча 132-орун;
🔻Суунун булганышы жана санитардык шарттар боюнча -104-орун;
🔻Биологиялык ар түрдүүлүк боюнча - 97-орун.
Бир киши жыл сайын 500 кг таштанды чыгарат, анын 90 пайызы шаардык таштанды борборлоруна түшөт. Калдыктардын чирүүсү өтө уулуу болот: алар абаны, топуракты жана айрыкча жер алдындагы артезиан сууларын ууландырат (бузат). Ошондуктан, таштандыны туура бөлүштүрүү, утилизациялоо жана кайра иштетүү өтө маанилүү.
2)Кандай таштандыларды бөлүштүрүү керек?
🔹Кагаз жана картон;
🔷Пластик (бөтөлкө, полиэтилен баштыктар , пластик капкактар);
🔷Айнек;
🔷Текстиль (эски кийим);
🔷Металл (кара жана түстүү);
🔷Туз батареялары жана лампалары.
3) Бул үчүн эмне кылуу керек?
- Таштандыларды түрлөрү боюнча бөлүштүрүңүз;
- TaZar тиркемесин жүктөңүз;
- Жакынкы таштандыларды кабыл алуу пунктун табыңыз;
- Таштандыларды өткөзүп, акча алыңыз.
Белгилүү бир өлчөмдө болсо таштандыларды өзүлөрү алып кете турган кабыл алуу пункттары бар.
Эгерде кабыл алуу пункттарына барууга шартыңыз болбосо, бөлүнгөн таштандыларды таштандылар контейнеринин жанына калтырып койсоңуз болот. Коммуналдык кызматтардын жумушчулары аларды алып, кайра иштетүүгө өзүлөрү жөнөтүп коюшат.
Албетте, контейнерлерди кандай таштандыларга ылайыкталгандыгын белгилеп коюу жакшы болмок. Жакынкы убакытта мындай көрүнүш жүзөгө ашырылат деп ишенебиз.