Արևախաչ

Սանասար Գուրգենի Ծատուրյան Ազատամարտիկ-հրամանատար: Ծնվել է Արցախի Խանաբադ գյուղում: 1990–1992թթ` Խանաբադի կամավորական ջոկատի հրամանատար, 1992-ից` Ասկերանի ՊՇ-ի հրամանատարի տեղակալ: 1990–1993թթ մասնակցել է Ասկերանի շրջանի բնակավայրերի ինքնապաշտպանական, Աղդամի ազատագրական մարտերին, եղել է մարտական գործողություններից մեկի հրամանատարը: Պարգևատրվել է ԼՂՀ «Մարտական խաչ» 1-ին աստիճանի շքանշանով: Санасар Гургенович Цатурян Борец за свободу-полководец...

Բացվել է Շուշիի թեմական հոգևոր դպրոցը: Դասավանդվել են հայոց լեզու, ռուսաց լեզու, պարսկերեն, թվաբանություն, կրոն, պատմություն և երգեցողություն։ Այնտեղ սովորել են Արամ Մանուկյան, Արշակ Աթայան, Բախշի Իշխանյան, Գարեգին Ա Հովսեփյան, Գրիգոր Ներսիսյան, Լեո, Հակոբ Խանլարյան, Հակոբ Հովհաննիսյան, Մուրացան, Նիկոլ Դուման, Սողոմոն Մելիք-Շահնազարյանց, Ստեփան Աղաջանյան, Վաղարշ Վաղարշյան, Վարդան Աբովյան, Տմբլաչի Խաչան, Վանա Իշխան և այլն։ Открылось Шушинское епархиальное духовное училище...

Սերգեյ Սեդրակի Առաքելյան Ազատամարտիկ-հրամանատար: Ծնվել է ՀՀ Քուչակ գյուղում: 1980-1983թթ.՝ դասավանդել է Ալժիրի ռազմական ակադեմիայում: 1983–1987թթ.` դասավանդել է Խմելնիցկիի բարձրագույն ռազմական ուսումնարանում: «Հատուկ գնդի» ստեղծման նախաձեռնողներից է և առաջին հրամանատարը: Մասնակցել է ՀՀ սահմանամերձ և ԼՂՀ Շահումյանի, Մարտակերտի, Լաչինի և այլ շրջանների ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին: Պարգևատրվել է ՀՀ 2-րդ աստիճանի «Մարտական խաչ» շքանշանով: Сергей Седракович Аракелян Борец за свободу-полководец...

Տիրան Վազգենի Խաչատրյան Ծնվել է Հայաստանի Հանրապետության Պռոշյան գյուղում: 1989թ Պռոշյանի կամավորական ջոկատի կազմում մասնակցել է ՀՀ Նոյեմբերյանի շրջանի գյուղերի ինքնապաշտպանությանը: 1991–1994թթ Պռոշյանի ԿՋ, ապա Շուշիի առանձնակի գումարտակի կազմերում մասնակցել է Ասկերանի, Շահումյանի, Մարտակերտի, Կուբաթլուի, Ֆիզուլիի, Զանգելանի, Քարվաճառի շրջանների ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին: Պարգևատրվել է ԼՂՀ «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշանով։ 2020թ.՝ ստացել է Ազգային հերոսի կոչում: Тиран Вазгенович Хачатрян Родился в селе Прошян Республики Армения...

թուրքերի հերթական պարտությունից հետո ադրբեջանում հրաման էր իջեցվել «Պետք է ոչնչացնել հայերին՝ իրենց դիակների վրայով հասնելով մեր նպատակներին։ Ոչ մեկին մի խղճացեք և հավատարմորեն կատարեք ձեզ տրված հրահանգները» , որը կատարելու համար։ Նեմեսիս գործողության շրջանակներում Արամ Երկանյանը սատկացրեց ադրբեջանի նախկին վարչապետ ֆաթալի խան խոյսկիին և վիրաորեց խան մահմադովին՝ Բագվի «մուսավաթ» կուսակցության հիմնադրին։...

Քրիստափոր Գերասիմի Արարատյան Հայ ականավոր ռազմական գործիչ, ռուսական բանակի գնդապետ, հայկական բանակի գեներալ-մայոր, Սարդարապատի ճակատամարտում հայկական կորպուսի հրետանային բրիգադի հրամանատար։ Հայաստանի Առաջին Հանրապետության երկրորդ ռազմական նախարար։ 1937 թ-ին (ԽՍՀՄ) գնդակահարվել է որպես «ազգի թշնամի»։ Արդարացվել է հետմահու։ Մասնակցել է Ռուս-ճապոնական պատերազմին, Առաջին Համաշխարհային Պատերազմին, Սարդարապատի ճակատամարտին, Բաշ Ապարանի և Ղարաքիլիսաի ճակատամարտերին։...

Տիգրան Վարդանի Պետրոսյան -Խորհրդահայ շախմատիստ, միջազգային գրոսմայստեր (1952) և շախմատի աշխարհի չեմպիոն 1963-1969 թվականներին, ԽՍՀՄ սպորտի վաստակավոր վարպետ (1960), շախմատային տեսաբան և վերլուծաբան, «Շախմատային Մոսկվա» ամսագրի խմբագիր (1963-1966), «64» շաբաթաթերթի գլխավոր խմբագիր (1968-1977), փիլիսոփայական գիտությունների թեկնածու։ ...

Հասմիկ Սմբատի Արզումանյան Ենթասպա։ Ծնվել է Սյունիքի մարզ, Նորավան գյուղում։ 2013թ ծառայության է անցել Նորավանի զորամասում։ 2014թ տեղափոխվել է Կապան։ Եղել է ԱԿՀ պետ. էլեկտրոնային հաշվիչ մեքենաների տեխնիկ-օպերատոր։ 2020թ պատերազմից մի շաբաթ առաջ մեկնել է Ջրական զորավարժությունների։ Զոհվել է սեպտեմբերի 27-ին։ Պարգևատրվել է մարտական ծառայություն մեդալով։ Асмик Смбатовна Арзуманян Унтер-офицер...

Արկադի Մուրադի Կարապետյան Ազատագրական շարժման և ռազմական գործիչ: Ծնվել է Արցախի Ստեփանակերտ քաղաքում: Շուշիի ազատագրման Շոշի ուղղության հրամանատար: 1987–1988թթ եղել է Լեռնային Ղարաբաղը Հայաստանին վերամիավորելու համար ստորագրահավաքի կազմակերպիչներից: 1990–1992թթ Արցախի ԻՊՈՒ-ի գլխավոր հրամանատար: 1990–1993թթ մասնակցել է Հադրութի, Ասկերանի, Մարտակերտի, Մարտունիի, Քարվաճառի, Շուշիի շրջանների ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին: Պարգևատրվել է ՀՀ 2-րդ աստիճանի «Մարտական խաչ» շքանշանով...

Երվանդ Սիմոնի Քոչար (Քոչարյան) Հայ խորհրդային նկարիչ-արձանագործ։ ԽՍՀՄ ժողովրդական նկարիչ ։ Երվանդ Քոչարը հայ քանդակագործության և գեղանկարչության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից է, եռաչափ (ծավալային) և կինետիկ գեղանկարչության հիմնադիրներից։ Քանդակներ որնք գեղեծքացնում են Երևանը «Սասունցի Դավիթ» 1959թ «Վարդան Մամիկոնյան» 1975թ «Զվարթնոցի արծիվը» 1955թ «Կոմիտաս» 1971թ Ерванд Семёнович Кочар (Кочарян) Армянский советский художник-скульптор...

Սայաթ-Նովա (Հարություն (Արութին) Սայադյան) Ուշ միջնադարի հայ բանաստեղծ-աշուղ, ժողովրդական-աշուղական նոր դպրոցի՝ արևելյան ձևի հիմնադիր։ Սայաթ-Նովայի կյանքը ավելի քան 150 տարի եղել է գրականագետների, լեզվաբանների, պատմաբանների և փիլիսոփաների բանավեճերի առարկան։ Նրա կյանքի բազմաթիվ կարևոր հանգամանքներ և մանրամասներ մինչև օրս էլ ամբողջությամբ չեն ուսումնասիրվել։ Նրա մասին տեղեկությունների հիմնական աղբյուրներից են հենց իր գրած բանաստեղծությունները։...

Սեյրան Ալեքսանդրի Ազիզյան Հայ ազատամարտիկ, ճարտարագետ-սակրավոր։ ՊԲ ավագ լեյտենանտ։ 1988-1994 թվականներին կամավորական ջոկատի, Մարտունու պաշտպանական շրջանի ստորաբաժանումների (ճարտարագիտասակրավորական վաշտի հրամանատար) կազմերում մասնակցել է Մարտունու շրջանի գյուղերի ինքնապաշտպանական և Ամիրանլարի, Գյուլափլուի, Ֆիզուլիի, Աղդամի ազատագրական մարտերին։ Հետմահու պարգևատրվել է Արցախի Հանրապետության «Մարտական խաչ» 2-րդ Թաղված է Մարտունի քաղաքի գերեզմանատանը։ Сейран Александрович Азизян Армянский борец за свободу, инженер-сапер...