Лекь Руш

Виридаз хийирар 🥰 Чна чун лезгияр я лугьузва исятда, амма за суал гун за квез.  Квелди исятда и чилел алай лезги кас тафаватлу я амай инсанрилай?  Чахъ исятда вуч ава чи лезгивал къалурдай? Зи рик1ел сифте къвезвайди гьелбетда ч1ал я.  Ч1ал чи халкьдин асул я.  Хайи ч1алал рахазвай чка чаз чи макан хьиз жеда.  Ч1ал - гъал я вири халкь сад садахъ галк1урнавай.  Ч1алди чаз гьардаз вичин тереф, рехъ; инсандиз вичин дувулар къалурда. Вичин ери-бине чидай инсандизни и дуьньяда кьилел гьихьтин жуьредин дуьшуьшар атайт1ани, вичи вуч ийидат1а, жув гьик1 тухудат1а чир ийиз регьят жеда.  Ам элкъвена вичин мукьва-кьилийрин крариз, ата-бубайриз килигда, ч1ехибурухъ галаз меслят ийида. Зи дидеди лугьудайвал, ирид сихилдин тарих чир хьана к1анда чаз. Вучиз лагьайт1а, чун гьабурун кьат1 я. Чна чи ата - бубайрин ва ата-дидейрин амалар, хесетар, к1ани-так1анвилер, ухшарар, жендекар, гьатта азарарни кваз кьазва, ибур вири ирс яз чаз амукьзава. Тарих хуьн герек я жувни ва жуван аялрин гележег патал.. 

Чи Дагъустандин гьар жуьредин миллетриз килигайла интернетда вуч крар фагьум жеда? Жегьилриз аферин чпин тарих рик1ел хуьзва, чпи чпиз чирзва хьайи крарикай. Мадни аквазва заз виликран крар гзаф рик1ел хкизва, "виликра чун ик1 тир, виликра чун ак1 тир, чун кьегьалбур тир, чахъай виридаз кич1е тир" лугьудай к1ват1алар гзаф ава. Виликра хьайи крар хьана алатнава, а вахтар фенва. Чи рагьметай гайи ата-бубайрини ата-дидейри чпелай алакьдай жуьре чеб хвена, аялар арадиз гъана, гьабуруни чун арадиз гъана. Чпин вахтуниз кутугай крар абуру пара авуна. Гила чна улу-бубайрилай амукьнавай зат1ар хвена чавай жедай жуьре арадиз акъудна, чи жемятдин ери-къимет хкажна к1анда. Сифте кар - им михьивал я. Жуван рик1, жендек, ахпани алай чил михьиз хвена к1анда чна. Рик1е ч1уру ниятар, кьилени - фикирар, виридан гьат ийидай вахтар ава, жендекни чиркин жеда, гъене-куьчедизни зирзибил-зат1 аватна кьац1уда. Ибур жедай крар я. Чаз герекди вахтунда рик1из сабур хкин я, пис фикирар акъудна, жендекни чуьхвена, гьаят-куьче михьи хъувун я. Гьарда вичелай алакьдай са к1ус хъсан кар авурт1ани, гьамни еке зат1 я. Заз къе атай фикир я, за яраб са къелемни кутунач жал чилик? Тар цун тавур уьмуьр гьак1 фейидай я. Гъвеч1и ч1авуна за кутурди я са къелем, ам экъеч1ни авунвай, исятда ам амат1а чидач. Алакьдай вахтунда авуна к1анда, ахпа мумкин агакьдач... 

Авайвал лагьайт1а, заз урус ч1алал кхьиз регьят я. Жува жуваз фагьумайвал, са кардикай фикирдайла за урусдал фикирзва. И жуван лезги хайи ч1ал четин акваз кьулухъ акатна. Инлай вилик вуч кхьиз хьайит1ани за урусдал кхьидай. Ахпа зун эгеч1на лезгидал кхьиз. Жува туьк1уьрнавай кьве мах-шиир чарчиз акъудиз к1ан хьайила, заз акуна, гьикьван пис заз жуван ч1ал чизват1а. За урус ч1алал бегьем кхьида, амма лезги ч1алал виш гъалат1 акатда. Чи ч1ал квахьзва, им авай ихтилат я. Мусибат жегьилриз шегьерриз фена гьана яшайиш кутунвай, к1валахнар ийизвай, лезги ч1ал герек амукьзавач, чпин аялриз чир ийидай игьтияжни аквазвач. Диде-бубадини кьведани к1валах авурла, аялдиз ч1ал чирдай вахтни амукьзвач. Аялни гъвеч1и ч1авунилай урусдал рахаз ч1ехи жезва. Ихьтин хизанар гзаф я, инлай кьулухъ мадни гзаф жеда...