Найти в Дзене
Magnit boʻronlari haqida
Soʻnggi yillarda magnit bo‘ronlari haqida ijtimoiy tarmoqlarda va televideniyada ko‘p eshitayapmiz. Sog‘liqni saqlash vazirligi ham bu haqda tez-tez bizni ogohlantirmoqda. Xoʻsh magnit bo‘roni o‘zi nima? Nima uchun avvallari bu haqda ko‘p gapirilmagan? Ogohlantirishlar ham boʻlmasdi? Yoki bu yaqindan beri kuzatilayotgan hodisami? Ushbu dasturimizda magnit boʻronlari haqida so‘z yuritamiz. Magnit boʻronlarini soʻnggi yillarda koʻp tilga olinayotganiga internetning keng rivojlanishi, odamlarning...
2 года назад
Qora tuynuklar galaktikalarni yutib yuboradimi?
Qora tuynuklar - ular shunday koinot jismiki unga yaqin kelgan har qanday jismni oʻz domiga tortadi. Qora tuynuklar domiga tushgan jismlar uchun ortga hech qanday yoʻl yoʻq. Qora tuynuklar gravitatsiyasi shu qadar kuchliki unga yaqin kelgan jismlar undan qochib qutila olmaydi va qora tuynuk qariga gʻarq boʻladi. Qora tuynuklar koinot jismlarini yutib borarkan, nima sababdan yutilgan koinot jismlari hisobiga qora tuynikning hajmi kattalashib bormaydi? Va nima sababdan galaktikalarni yutib yubormaydi?...
3 года назад
Galaktikalar haqida
Koinot oʻzining goʻzalligi, rang-barangligi va ulugʻvorligi bilan barcha zamonlarda insonlarni diqqatiga sazovor boʻlgan. Kishilik jamiyati yaralibdiki insonlar koinotni kuzatib oʻrganib keladi. Koinot oʻzining sirlarga boyligi va jumboqlari bilan doimo insonlarni chuqur oʻyga va xayollarga choʻmishga majbur etib kelgan. Koinotning shunday sirli jumboqlaridan biri bu: galaktikalardir! Har gal tungi ochiq samoga termular ekanmiz, ming-minglab yulduzlar osmonimizni toʻldirib turganiga guvoh boʻlamiz!...
3 года назад
Neytron yulduzlari haqida
Borliqdagi deyarli barcha narsalar singari yulduzlar ham dunyoga keladi, hayot kechiradi va vaqti kelib oʻladi( soʻnadi). Bu kimlar uchundir gʻalati tuyulishi mumkin, ammo yulduzlar hayoti ham million baʼzan milliard yillardan soʻng yakun topadi.  Yulduzlarning qancha hayot kechirishi va hayot evolyutsiyasi qanday yakun topishi ularning paydo boʻlayotgan vaqtida toʻplagan materiyaning hajmiga bogʻliq. Yulduzlar evolyutsiyasi nazariyasiga binoan oʻta ogʻir va ulkan yulduzlar hayotining soʻngida oʻz oʻrniga qora tuynuklarni vujudga keltiradi, baʼzilari esa neytron yulduzlarga aylanadi...
3 года назад
Qutb yogʻdulari haqida
Shimoliy yogʻdusi yohud qutb yogʻdusi sayyoramizda kuzatiladigan eng goʻzal tabiat hodisalaridan biridir. Aslida yog‘dularni faqat shimolda emas, janubiy qutbda ham kuzatish mumkin. Shuning uchun hodisani qutb yog‘dulari deb atash to‘g‘riroq bo‘ladi. Oʻzida shunday goʻzal manzaralarni aks etuvchi yogʻdular qanday paydo boʻladi? Uning zamirida nimalar yotadi? Ushbu dasturimizda bu haqida bilib olishingiz mumkin! Oʻtmish zamonlarda insonlar qutb yogʻdularini ilohiy hodisa deb hisoblashgan. Ularning nazdida bu yogʻdular o‘liklar dunyosining tiriklarga berayotgan xabari boʻlgan...
3 года назад
Nima sababdan sayyoramizda yil fasllari almashinadi
Assalomu alaykum qadrli muxlis! Sayyoramiz Yerda nima sababdan yil fasllari almashinadi? Bunga hech qiziqib koʻrganmisiz? Nima uchun fasllar ketma-ketligi doim bir xilda? Bu ketma-ketlik sira oʻzgarmaydi? Keling ushbu dasturimizda bu haqida bilib olamiz! Yerni Quyosh atrofida aylanishini yaxshi bilamiz. Yer bir vaqtning oʻzida ham Quyosh atrofida ham oʻz oʻqi atrofida aylanadi. Yerning Quyosh atrofida aylanishi Yerning yillik harakati deyilsa, oʻz oʻqi atrofida aylanishi sutkalik harakati deyiladi...
3 года назад
Jeyms Uebb teleskopi haqida
Assalomu alaykum qadrli muxlis! Sizlar bilan Olam TV kanali. Ayni vaqtda koʻpchilik koinot shaydolarining nigohi yaqindagina koinotga uchirilgan Jeyms Uebb teleskopiga qaratilgan.   Teleskop oʻtgan yilning 25-dekabrida Fransiya Gvianasidagi Kuru kosmodromidan Arian-5 eltuvchi raketasi yordamida koinotga uchirilgan edi.  AQSh Milliy aeronavtika va fazoni tadqiq qilish boshqarmasi (NASA) mutaxassislari Jeyms Uebb kosmik teleskopining ko‘zgularini ish holatiga keltirish bo‘yicha murakkab va uzoq davom etgan operatsiyalar ortda qolganini ma’lum qildi...
4 года назад
2021 yil sarhisobi
Assalomu alaykum qadrli muxlis! Sizlar bilan Olam TV kanali. Ushbu dasturimizda 2021 yilda koinotga qilingan parvozlar sarhisobi haqida soʻz yuritamiz. 2021 yilda koinotga rekord darajada parvozlar amalga oshirildi. Yaʼni koinotga raketa uchirish borasida yangi dunyo rekordi oʻrnatildi. Oʻtgan yilda dunyo boʻyicha jami 144 ta parvoz amalga oshirildi. Parvozlar soni boʻyicha rekord 1967 yildan buyon yangilanmay kelayotgan edi. 1967 yili 139 ta eltuvchi raketa koinot sari parvoz qilgandi. 2021 yilda...
4 года назад
2021 yilning koinotga doir eng muhim voqeyliklari
Assalomu alaykum kanalimizning aziz muxlislari! Yaqindagina nihoyasiga yetgan 2021 yil kosmologiya sohasida ham muhim sanalardan biri sifatida tarixda qoldi. Oʻtgan 2021 yilda bir qator fazo apparatlari koinotga uchirildi yana bir qanchasi boshqa sayyoralarga qo'ndirildi. Oʻtgan 2021 yilni kosmologiya sohasida eng muvaffaqiyatli yillardan biri sifatida eʼtirof etish mumkin! Ushbu dasturimizda 2021 yilda amalga oshirilgan eng muhim parvozlar va kosmologiya sohasida erishilgan yutuqlarni xavola qilamiz!...
4 года назад
Shattl kemalari haqida
Amerikalik astronavtlarning Oyga qoʻnishi odamzodning eng katta yutugʻlaridan biri sifatida tarixda qoldi. Ammo Amerika bu parvozlar uchun katta miqdordagi pullarni sarf etdi. Bu esa Amerika aholisining koʻplab noroziligiga sabab boʻldi. Saturn-5 raketalarning har bir parvozi oʻrtacha milliard dollarga tushgan. AQSh Saturn-5 ni oʻrnini bosadigan lekin koinotga bir emas koʻp martalab qayta parvoz qila oladigan kosmik kemalar ustida ish olib bordi va shu tariqa "shuttle" deb ataluvchi koʻp martalik kosmik kemalar dunyoga keldi...
4 года назад
Oy fitnasi
1969 yilning 21 iyulida AQSHlik fazogir Nil Armstrong insoniyat tarixida birinchi boʻlib Oy sathiga qadam qoʻygan edi. Oʻshanda u quyidagi jumlalarni tilga olgandi. "Bu inson uchun kichik bir qadam, lekin butun insoniyat uchun ulkan sakrash". Nil Armstrong va Bazz Oldrinlardan keyin yana 10 ta fazogir Oyga qadam qoʻyishdek bahtga muyassar boʻlishgan. Amerikaliklar jami boʻlib olti marotaba Oyga tashrif buyurishgan. Lekin bugungi kunda koʻpchilik AQSHliklarni Oyda boʻlishganiga ishonishmaydi. Bunga sabab qilib bir qancha dalillarni keltirishadi...
4 года назад
Yerni olis koinotdan olingan suratlari
Insoniyat azal azaldan sayyoramiz Yerni qanday tuzilishdaligini bilishga u koinotdan qanaqa koʻrinish berishini koʻrishga qiziqib kelgan. Ilm fan taraqqiyoti asnosida aviatsiya va raketa texnologiyasining rivojlanishi Yerni olisdan turib suratga olishga imkoniyat yaratdi va odamzotning bu orzusini roʻyobga chiqardi. Ushbu dasturimizda Yerni olis koinotdan olingan bir qancha tasvirlarini xavola qilamiz! 1946 yilning 24-oktyabrida "Fau-2" raketasiga oʻrnatilgan kamera yordamida olingan Yerning koinotdan tushirilgan birinchi surati...
4 года назад