Maftuna Ismanjanova

Санъат ва ҳаёт тўқнашуви Ёхуд илоҳий руҳ тантанаси Сомерсет Моемнинг “Ой ва сариқ чақа” асари ўз даврининг машҳур асарларидан бири бўлиб, унинг бош қаҳрамони ғаройиб табиатли инсон Чарлиз Стрикленддир. Биз аввал мутолаа қилган асар қаҳрамонларимизни ёдга олсак, улар бир мунча довюрак, танти, меҳрибон ва ҳамиша ёрдамга шай инсонлар эди. Бироқ Чарлиз Стриклендга нисбатан бундай сифатлар бир оз мос тушмайди. Тўғри, биз уни довюрак дея аташимиз мумкин, лекин уни аёли ва фарзандларидан кечиб, Бланш Струвега қилган ишлари учун меҳрибон деб айта олмаймиз...

Гобсек. Онере де Балзакнинг ҳудди шу ном билан аталувчи асариннг бош қаҳрамони Жан Эстер ван Гобсек. Гобсек билан асар аввалида танишган ўқувчи Гобсек тимсолида жуда ҳасис ва инсонийликдан йироқ бир ҳудбин олтинпарастни кўради. Зеро, бу қаҳрамоннинг “Дунёда бахт-саодатдан ҳам ишончли, кетидан қувса арзийдиган фақат бир нарса бор. Бу... олтин. Инсоннинг барча кучи олтинда мужассамлашган” каби сўзлари ўқувчига уни шундай ўйлаш учун асос бўлаолади. Бироқ инсоннинг биргина сўзига асосланиб унга таъриф бераолмаймиз...

Юнус ўғуз ижодига Назар еҳуд "отабеклар авлоди" Асари “Роман изланишга имкон берувчи жанр”, - деган Эди таниқли танқидчи абдуғафур Расулов. Дарҳақиқат, Тарих сардафтарларида, навқирон Роман жанрида кўплаб Буюк асарлар дунега келди...

Американинг севимли ва таниқли адиби Жером Селенжер 1919-йил 1-январда туғилган. Жером Селенжер ҳақида унинг дўстлари ва ҳамкасблари Селенжерни одамови ва ҳилватнишин инсон эканлигини кўп бор таъкидлашади. Кенг давраларни, дабдабани ёқтирмайдиган ёзувчи ўзини доим ҳам ҳаммага танитавермаган. У ўз китобҳонлари билан фақат асарларидагина бирга учрашиши мумкин эди. Селенжер бошқа ёзувчилар каби китобларининг тақдимотини ўтказмас, ёзувчилар кечасида ҳам қатнашмас эди. У фақат ёлғиз бўлишни, хилватта ижод қилишни севар эди...

Bolalik saltanatining g`aroyib dunyosi bezavol va g`uborsizki, sof-musafo havodan to`yingan bu olamda hamisha samimiylik hukumronlik qiladi. Bolalik saltanatida ko`p yillar davomida bu olamning tom ma`noda egalari uchun bir qator asarlar yaratilgan. Xususan, jahon adabiyotining ma`lum va mashhur asari angliyalik adiba Joun Rolingning “Garri Potter” va shu turkumga kiruvchi bir qator asarlari bu olamning chinakamiga mukammal asri sifatida namoyon bo`la oldi. Bu asarning hozirda sakkizta turkumi mavjud bo`lib, asarning birinchi kitobi 1997-yillar kitobxonlarga havola etilgan...

O`tkan vaqt oralig`ida qo`limga Nazar Eshonqulning “Qora kitob” asari tushib qoldi. Avval bu ijodkor qalamiga mansub “Maymun yetaklagan odam” hikoyasi bilan tanishib chiqqan edim va bu mitti hikoya meni naqd bir hafta ulkan olamidan chiqarib yubormadi. Asarning ruhiy olami chindan ham juda og`ir. Suratlarning tasviri shu darajada aniq va nozik chizib berilganki, men ana shu sur`atlarni haqiqatda ko`rganman. “Qora kitob”da ham bu kabi ruhiyat nafasi ufurib turadi. Yetmishga yaqinlashib qolgan...