Alimoff

Америка Қўшма Штатлари ва Исроил давлати ўртасидаги муносабатлар узоқ ва мураккаб тарихга эга бўлиб, у 1948 йилда Исроилнинг ташкил топиши билан бошланган. Шундан бери АҚШ ва Исроил стратегик ҳамкорларга айланиб, сиёсат, иқтисод, мудофаа ва маданият соҳаларида ҳамкорлик қилиб келади. Бироқ, икки давлат ўртасидаги муносабатларга араб-исроил можароси, Қуддуснинг статуси, Фаластин масаласи ва Эрон ядро дастури каби турли омиллар ҳам таъсир кўрсатади. Тарих, контекст. Бошланғич нуқта. АҚШ президентларининг...

Эрон ва Исроил яқин Шарқдаги узоқ ва мураккаб муносабатлар тарихига эга бўлган икки нуфузли давлатдир. Бир томондан, Эрон Туркиядан кейин Исроилни иккинчи бўлиб тан олган исломий давлат бўлса, бошқа томондан, 1979 йилда Эронда Ислом инқилоби рўй берганидан кейин азалий рақибга айланишди. Ўшандан бери улар минтақада ўз манфаатлари ва таъсири учун сиёсий, иқтисодий ва ҳарбий кураш олиб боришмоқда. 1949 йил сентябр ойида Исроил Туркия томонидан расман тан олинганидан сўнг, 1950 йил 6 мартда Эрон расмийлари...

Бугун сиёсатшунослар иштирок этган бир кўрсатувни ташлашди. Унда бошловчи яхши саволлар берди. Экспертлардан бири, ўзим хурмат қиладиган инсон Камолиддин Раббимовнинг айрим тезисларига кичик эътирозлар бор эди. Шуларни баён қилиб, бу қўшимчалар ушбу мураккаб картинанинг аниқроқ кўринишига оз бўлса-да хисса қўшади деган умиддаман. К.Р: "Исроилнинг тактикаси — бир қарич ерни бермасдан АҚШ ва Ғарб таъсирида араб давлатлари билан келишиш." Н.А: Энди фактларга юзланадиган бўлсак, Исроил давлати бир қаричдан кўпроқ ерларни ўз эгаларига қайтариб берган моментлар бор албатта...

Жанубий Африкада ҳокимиятга келган Миллий партия, тезда мамлакатда ўз тартибларини ўрната бошлади. Биринчи ва энг катта вазифа мамлакатда апартеид сиёсатини ўрнатиш бўлди. Ҳокимият одамларни оқ, қора ва ранглиларга ажрата бошлади. Бунинг ортидан, мамлакатда фақат оқларнинг ҳуқуқлари бор, қолганлар эса ҳуқуқсиз ва камситувчи қонунлар остида яшашга мажбур эдилар. Апартеид - расмий ирқий ажратиш сиёсати 1948 йилда Жанубий Африкада бўлиб ўтган сайловларда Миллий партия ғалаба қозонишга муваффақ бўлди...

1967 йил 5 июнда Яқин Шарқда уруш бошланди, унда бир томонда Исроил, бошқа томондан деярли бутун араб дунёси турарди. 11 июнь куни сулҳ битими имзоланди. Демак, бугун олти кунлик уруш ҳақида. Ҳеч ким омон қолмаслиги керак бўлган уруш учқунлари 1963 йил баҳорида Сурияда ҳокимият тепасига Баас миллатчи партиясининг экстремистик қаноти келди, бу эса Исроил ва араб давлатлари чегараларидаги зиддиятларни янада кучайтирди. Орадан бир йил ўтгач, Дамашқдаги янги раҳбарият Исроилни сув захираларидан маҳрум қилишга қарор қилиб, Иордан дарёсининг сув ўзанини буриб юбориш учун канал қазишни режалаштиради...

20-асрнинг ўрталарида, инсоният ядровий бомбани ихтиро қилди ва шундан кейингина у қандай даҳшатли махлуқ яратиб қўйганини англаб етди. Илгари, бутун бошли шаҳарларни бир зумда йўқ қилиб юбориш мумкинлигини ҳеч ким тасаввур ҳам қила олмаган. Атом бомбаси пайдо бўлиши билан ҳеч ким ўзини хавфсиз ҳис қила олмай қолди. Аммо энг даҳшатлиси, ушбу қурол нафақат катта давлатларнинг сиёсатига таъсир қилди - у ўз изини санъат, маданият, илмий фантастика, ҳатто сиз ва менда ҳам қолдирди. Атом асри 20-асрнинг бошларида илмий ва саноат инқилоби авжига чиқди ва дунё келажакка оптимизм билан қарай бошлади...

1977 йилнинг 4-декабр куни Марказий Африка Империясининг императори Жан Бедел Бокасса тахтга ўтирган эди. Бугун сизга бу ғаройиб ва қўрқинчли шаҳснинг босиб ўтган йўли хақида ҳикоя қиламан. Болалик Жан-Бедел Бокасса 1921 йил 22-февралда француз мустамлакасининг пойтахти бўлган Банги шаҳридан 80 км жануби-ғарбда жойлашган Лобае префектурасидаги Бобанги деб номланган катта қишлоқда туғилган. У Мбака қабиласидан бўлган қишлоқ оқсоқоли оиласидаги 12 фарзанддан бири эди. (Марказий Африканинг мустамлакачилик давридаги кўплаб амалдорлари Мбака қабиласидан бўлган)...

Жокер – бу америкалик кионорежиссер Тодд Филлипс томонидан, Скотт Силвер билан биргаликда ёзилган сценарий асосида суратга олинган психологик триллер. Бош ролда голливуднинг супер актёрларидан бири Хоакин Феникс ўйнаган. (У сизга “Гладиатор фильмидаги император Комод роли билан яхши таниш) Филмнинг сюжети – DC Comics комиксларидаги Бэтмэннинг асосий душманларидан бири бўлган, жиноятчи социопат Жокернинг келиб чиқиши ҳақидаги ҳикоя қилади. Фильм премьераси 2019 йил 31 августда 76-Венеция кинофестивалида бўлиб ўтди, унда бу фильм бош мукофот - Олтин Шерга лойиқ кўрилди...

Милодий 1167 йилда испаниялик раввин Бенжамин де Тудела Яқин Шарқ ва Осиё бўйлаб қилган 13 йиллик саёҳати давомида Сурияга ташриф буюради. Унинг Сурия ҳақидаги таърифи Ғарб дунёсида қўрқув ва қизиқишларга сабаб бўлган гуруҳ – Ассасинлар ҳақидаги маълумотлардан иборат эди. Бенжамин тоғ қалъасида яширинган ва “Тоғлик мўйсафид” дея танилган сирли йўлбошчига бўйсинувчи бир жанговар гуруҳ ҳақида ёзади. Кейинги икки аср давомида у ерларда бўлган салибчилар ва саёҳатчилар Ёлланма қотиллар ҳақидаги шов-шувли афсоналарга янги тафсилотлар қўшилган ўз ҳикоялари билан қайтадилар...