Па адрасе Лермантава, 39а ў Гродне некалі знаходзілася цагельня Аркіна, пабудаваная ў пачатку ХХ стагоддзя. Аднак вытворчасць цэглы на гэтым месцы мае значна больш глыбокія карані. Яшчэ ў сярэднявеччы тут дзейнічалі печы для абпальвання цэглы, пра што сведчыць прывілей Жыгімонта ІІІ Вазы 1596 года.
У пачатку ХІХ стагоддзя ў гэтай ваколіцы існавала некалькі невялікіх цагельняў, якія належалі Берку Андрэсу, Нохіму Баткоўскаму, Арону Бадылькесу і Мендэлю Собалю. У 1895 годзе на Загараднай слабадзе працягвалі працаваць цагельні Бадылькеса, Андрэса і Баткоўскага.
На пачатку ХХ стагоддзя гэтыя прадпрыемствы былі набыты купчыхай Аркінай. У 1914 годзе на поўнач над Пярэсельскім ярам пачалося будаўніцтва новага корпуса цаглянага завода Лейзера Аркіна. Гэты завод, які праіснаваў некалькі гадоў, знаходзіўся прыкладна на месцы дома па адрасе вуліца Нёманская, 39. Прадукцыя, у тым ліку кафля, выпускалася заводам нават падчас акупацыі горада кайзераўскімі войскамі. Ускосным доказам таго з'яўляецца знойдзены кавалак кафлі з надпісам "AZ Grodno" (Arkin Ziegelei — "цагельня Аркіна").
У міжваенны час "cegielnia i fabryka kafli" па адрасе Базыльянская, 39 належала Оскару Аркіну, магчыма, сыну Лейзера. Оскар быў вымушаны закласці сваё прадпрыемства для выплаты пазыкі гродзенскім фінансістам Халперну, Хазану і Гродзенскаму. У сувязі са злоўжываннямі крэдытораў у 1935 годзе справа разглядалася ў судзе. У 1939 годзе будынкі фабрыкі былі нацыяналізаваны.
🔥 Ваш унёсак у гісторыю: Калі вам падабаецца тое, што мы робім, падтрымайце нашы даследаванні кавай. Кожны данат – гэта новы пост і захаваная гісторыя Гродна!
🫶 ДАНАТ 🫶
👀 Зазірніце ў Гродна!
📸 Больш фота і цікавых фактаў: Дадайце візуальнага Гродна ў сваю стужку! Падпішыцеся на наш Instagram
🎥 Падрабязныя відэа-гісторыі: Глядзіце дакументальныя відэаматэрыялы на YouTube
