Жашауда жюрек аурууну бла тюнгюлюуню кезиулери боладыла. Бютюн да бек ауруулуду, жууукъ эм къаршы адамларыбыз бизге кеслерини керти ич табийгъатларын ачыкъласала, ол бизни умутубузгъа келишмейди.
Дуния оюлгъан кибик кёрюннген кезиуледе къарачай-малкъар акъыллылыкъ бизни мудахлыкъгъа хорлатмазгъа, Уллу Аллахха ыспас этерге чакъырады.
Тауланы къаты болумларында жашагъан ата-бабаларыбыз керти шуёхлукъну бла кертичиликни багъасын биле эдиле. Къатларында баргъанла, бары да жюреклерине игилик келтирмегенлерин ангылай эдиле. Аны себебли Аллаху тагъаля, чексиз акъылманлыгъы бла, бизге адамланы керти иннетлерин ачса, ол ачытхан эсе да, ол уллу игиликди. Бизни ышаныуубузгъа тыйыншлы болмагъанланы кёрюб, бизге андан да уллу заран этгинчи, аланы кючлеринден къутулургъа мадар олду. Ол, тау суучукъ, къутургъан суугъа кирирден алгъа, жолоучугъа тынчыракъ ётер ючюн, жашырын ташларын кёргюзтгенча, кёрюнеди.
Аллаху тагъаля бизни бир затдан къуру къоймайды. Хар сынам, хар къоранч – ол жолну ахыры тюйюлдю, къуру бир уллу затха бир бачхычды. Эски тюклени агъызгъан къуш кибик, жангыдан, кючлюлени ёсдюрюр ючюн, биз да, къыйынлыкъладан ётюп, акъыллы, кючлю болабыз. Аллаху тагъаля бизден бир зат алса, сора бизге ол иги зат хазырлайды, биз аны олсагъатда кёралмайбыз, ангылаялмайбыз. Ол бизни тёзюмлюкге, ийманнга да юйретир ючюн, ахырында бизге къая кибик, сыйлы, деменгили тынчлыкъ берир ючюн сынаула жибереди.
Аны себепли жашау бизге ачы дерсле берсе, тарыкъмай турайыкъ. Ата-бабаларыбызны Уллу Аллахны буйругъуну аллында, тёзюмлюлюкге бла сабырлыкъгъа юйретген кесаматларын эсибизге тюшюрейик. Энди бизге кёз ачхан, бусагъатда къыйын кёрюннген, алай ахырында бизни жарыкъгъа эм керти насыбха элтген жол бла элтгени ючюн, Анга шукур этейик. Бизге нек иги болгъанын Ол кеси биледи, бизге керти тынчлыкъ бераллыкъ жаланда олду.
Сынауланы кезиулеринде, кючле бошалып, жан да таянчакъ излегенча кёрюннген кезиуледе ата-бабаларыбыз осуят этген ёмюрлюк багъалыкъланы эсибизге тюшюребиз. Ала бизге керти кюч къыйынлыкъладан къутулур ючюн угъай, алагъа сый бла ийнаныу бла тюбеудеди деп юйретгендиле. Жел, сууукъла къатдыргъан тау тёппеле кибик, къатыракъ эм уллуракъ бола баргъанлай, адам да, жашауну боранларындан ёте, ич къатылыгъын, акъыллылыгъын да табады.
Бизни ёмюрден бери келген адетлерибиз тёзюмлюк бла ыразылыкъны магъаналылыгъын черте келгендиле. Къыйынлыкъ тюшсе, тюнгюлмейбиз, уллу Аллахха тилек тилей, кюч-къарыу тилей. Хар ишни, не ачы кёрюнсе да, магъанасы, мураты болгъанын биз билебиз. Ол, кесини сюрюуюн тау жолла бла элтген сынамлы сюрюучю бир-бирде андан узакъ, къыйын кёрюннген жолну сайлаб, ахырында уа эм татымлы къышлыкълагъа элтеди.
Ол себебден, биз сатлыкълыкъгъа неда сокъураныугъа тюбесек, ол мыдах болургъа сылтау тюйюлдю, терен сагъыш этерге эмда шукур этерге сылтауду. Уллу аллах кесини чексиз сюймеклиги эм къайгъырыуу бла къатыбызда болгъанланы керти бетлерин кёргюзтеди. Ол зат бизге жолубузну ариуларгъа мадар береди, бизни ол энишге тартыб къояргъа да боллукъду, кёб затха жораланнган кючюбюз бла заманыбызны сыйырыргъа да боллукъду.
Биз, узакъ жолгъа тебиреб, артмагъыбызда жолубузну акъырынлатыргъа боллукъ ташланы табыб, андан да женгилирек эм женгил барыр ючюн къутулгъан кибикбиз.
Аллаху тагъаля бизни жашауубуздан бир зат алса, ол къоранч тюйюлдю, азатлыкъды. Ол бизни керти муратыбызгъа тыйгъыч боллукъ затланы кетереди. Ол бизге жангы узакъ жерле кёрюрге, кесинде жангы кючлени ачаргъа, жангы, андан да багъалы саугъала табаргъа мадар береди.
Алай бла, хар сынам, хар тюнгюлюу – ол азаб тюйюлдю, дерсди. Тёзюмню дерси, ийманны дерси, акъылманлыкъны дерси. Биз ол дерслени бюсюреу бла алсакъ, Аллаху Тагъаляны чексиз сюймеклигини кёрюнюуюн кёрсек, керти тынчлыкъ табабыз. Тыш болумлагъа къарамай, ичибизден, динибиз бла сабырлыгъыбыздан келген тынчлыкъды. Ол игиликди, ол жерде орналгъан деменгили терек кибикди, аны тамырлары терен эм кючлю болгъанлары себебли, борандан къоркъмагъан. Ата-бабаларыбыз бизге осият этген керти кючюбюз, керти акъылманлыгъыбыз ма буду, мени сюйген миллетим.
Хурмет бла, Баразланы Владимир.