Яз. Кояш кыздыра. Тормыштан бер "дәрес" искә төште.🌞
Бишенче-алтынчы сыйныфларда татар теле укыткан һәм класс җитәкчебез булган яраткан Гөлназ апабыз җиденчегә килмәде. Бәби ялына китте. Классыбызны яшь укытучы Сария апага бирделәр. (Укытучыларга абый-апа диябез, никтер отчество белән әйтү гадәте юк бездә)
Бик ияләшкән идек. Авыр булды баштарак. Безнең белән аңа да җиңел булмагандыр. "Ә Гөлназ апа алай әйтми иде!" "Без болай эшләми идек!",— дип аптыраттык. Тыңлап җиткермәүчеләр дә бар арабызда. Сария апа йомшак кеше. Түзде. Әзрәк тавыш күтәргән вакытлары булса да, кычкырып, каты бәрелеп, беребезне дә кимсетмәде.
Бер-беребезгә ияләшеп җиткәндә, хәзергедәй яз җитте. Кояш кыздыра. Урамда җылы, рәхәт. Болай да бик укырга атлыгып тормыйбыз. Бөтенләй дә тәрәзәгә карап утыручылар да бар. Кошлар сайрый. Андый вакытта кемнең җөмләләрне тикшереп, сүзләрнең кайсы төркемгә кергәнен аралап торасы килә икән?
Бер көнне ничек укуыбызны карарга дәрескә завуч керде. Директорның уку-укыту буенча урынбасары — ул вакытта Гөлфия апа Әхмәтҗанова. Урыннары җәннәттә булсын. Бик акыллы, сабыр, төпле укытучы да, яхшы кеше иде.
Дәрес башланды. Сария апа гадәттәгечә өй эшләрен, үткән теманы сорап алды. Яңасын аңлата башлады.
Башка вакытта туксан тугыз сорау биреп, бүлдереп, нәрсәдер кычкырып сөйләп утырган, гөжләп торучылар тыныч кына утырабыз. Кояш кыздыра. Класста кызу. Биш-ун минуттан "эри" башладык. Җавап биргәлибез. Катнашабыз. Хәтта артта чит кеше утырганы да онытыла башлады.
Менә апа тактага ниндидер җөмлә язды. Күчереп язарга кушты. Шул вакыт карыйм, бер өтер җитми кебек.
— Апа, хата җибәрдегез, ахрысы. Шул (...) сүздән соң өтер кирәкмиме, ул кереш сүз була,"—дим. (Сүзен хәзер хәтерләмим инде, аңарда эш түгел).
Укытучыбыз моны көтмәгән иде. Дәрескә завуч кергәнгә болай да каушабрак киткән булса кирәк, ә монда тагын бала-чага өйрәтеп утырган була. Югалып калдымы, йомшак кына уздырып җибәрмәкче идеме:
— Дөрес ич барысы да,—ди.
Шул вакыт дәшмәскә дә, кушканны эшләп утырырга гына да бит. Юк. Кояш кыздыра, баш кайный, ә мин ул вакытта дөреслек беленергә тиеш дип уйлыйм. Ничек инде, өтер булырга тиеш. Ул юк. Төзәтергә кирәк! Алайса классташлар да дөрес язмый ич. Һаман саен кабатлап тагын үземнекен әйттем.
— Кереш сүздән соң өтер куярга өйрәттегез бит, — дим.
Арттан башын да күтәрми язып, бер өер дәфтәрләрен тикшереп утырган Гөлфия апа, әкерен генә күзлеген борын очына төшереп, карап торды да:
— Дөрес, анда өтер булырга тиеш, — диде. Сария апага ул өтер — өтер генә түгел, "дәресне үтерү" булып тоелгандыр инде.
— Әйе, шулай икән, әйдәгез монда куябыз да, дәвам итәбез. Кем язып бетерде?— дип борып җибәрде.
Бу хәлләр истә дә калмаган булыр иде. Әмма кайткач, ашап-эчкәндә ничек көн узганны әнигә сөйләдем. Өтер турында да. Шул вакыт ул хәлне башка яктан да ачып күрсәтте. Мин яхшылык эшлим дип, зыян салганмын. "Хаклы булсаң да, бөтен төштә үз дөреслегеңне исбатлап йөрергә кирәкми. Кайвакыт дәшми калсаң да була, соңыннан үзенә генә әйтер идең. Башкалар каршында кешенең ялгышын төзәтмиләр,"— дип, кыздырды. Миңа 12 яшьләр тирәсе иде. Бу дәрес миңа әйбәт "дәрес" булды.
Бүген дә менә кояш кыздыра бүлмәдә. Искә төшерә.
Ә Сезнең истә калган дәресләр бармы? Языгыз әле.
R.s.Сария апа, бу язманы укысагыз ачуланмагыз, мине гафу итегез инде. Сезне юри төзәтеп утырмадым.🙈 Ул вакыттагы акылым белән, бәлки, үземчә дөреслекне генә ачыклавым булгандыр. 🤦🏻♀️
