#Геополитика #Энергетика #ЯқинШарқ #ЭнергетикаХавфсизлиги #СтратегикТаҳлил #Иқтисодиёт #ХалқароМуносабатлар #РоссияВаЕвропа

Яқин Шарқ боши берк кўчаси: Россия яна Европа учун ягона барқарор йўналишга айланяптими?

Бугунги кунда Яқин Шарқдаги кескинлик жаҳон глобал энергетика хавфсизлиги тизимини жиддий имтиҳондан ўтказмоқда. Энергетика инфратузилмасига берилаётган зарбалар, хусусан, Қатарнинг суюлтирилган газ (LNG) экспортига таҳдид солаётган ҳужумлар вазият хавфли нуқтага келганини кўрсатиб қўйди.

Йиллар давомида Европа учун стратегик муқобил сифатида кўрилган "Эрон варианти" бугунги геосиёсий воқеликда ўз аҳамиятини йўқотди. АҚШ ва Исроилнинг минтақавий йўналишларни назорат қилиш ва хавфсизликни таъминлаш йўлидаги ҳаракатлари, кутилганидек барқарорликка эмас, балки вазиятнинг издан чиқишига олиб келди. Жумладан, бугун Яқин Шарқ давлатлари ўзига хос стратегик боши берк кўчага кириб қолгандек таассурот уйғотмоқда.

Бу ерда энг муҳим сигналга эътибор бериш лозим: Қатарнинг вазиятни юмшатиш учун Россиядан дипломатик кўмак сўрагани ҳақидаги маълумотлар ўзига хос парадоксни юзага чиқарди. Яқин Шарқдаги таъминот занжирлари "ёнаётган" бир пайтда, Москва глобал энергетик коллапснинг олдини олишда асосий воситачи сифатида намоён бўлмоқда.

АҚШ, Исроил ва Эрон ўртасидаги зиддиятларнинг чуқурлашиши Европа ва бошқа йирик истеъмолчилар учун бир ҳақиқатни ошкор қилди: бу йўналишдаги нефть ва газ таъминоти энди аввалгидек кафолатланган эмас. Минтақада янги кучлар мувозанатининг бузилиши Яқин Шарқни тўлақонли уруш ўчоғига айлантириб қўйиш хавфини туғдирди.

Ҳозирги вазиятда Европа "Ҳормуз тузоғи"нинг аччиқ ҳақиқатига тик қарашга тайёрми? Ғарбнинг ўзи ҳар қандай санкциялар ва сиёсий чекловларни қўллаган бўлса-да, Россиянинг энергетика инфратузилмаси техник жиҳатдан мустаҳкам ва географик йўналишдан эса энг хавфсиз эканлигини таҳлил қилиш мумкин.

Муаллиф: Баҳромжон Суванов
Стратегик таҳлилчи
03.03.2026 й.