“Урал батыр” эпосы көнө буласаҡ!

Бөгөн, 13 майҙа, Өфөлә Башҡортостан Башлығы Радий Хәбиров Башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыларының II Бөтә Рәсәй съезының пленар ултырышында ҡатнашты. Делегаттар полилингваль белем биреүҙе үҫтереү мәсьәләләре һәм тел сәйәсәтен тормошҡа ашырыуҙа төп бурыстар тураһында фекер алышты. Съезд эшендә Рәсәй Дәүләт Думаһы, республика Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаттары, ҡала һәм райондарҙың мәғариф идаралығы начальниктары, башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусылары, шулай уҡ Татарстан, Сыуашстан, Удмурт республикаларынан, Ханты-Манси автономиялы округынан, Ырымбур, Ҡурған, Һамар һәм Силәбе өлкәләренән ҡунаҡтар ҡатнашты. Үҙенең сығышында Башҡортостан Башлығы башҡорт телен өйрәнеү йүнәлешендәге төп шарттарҙы атаны. Башҡортостан өсөн ғаиләне һәм мәктәпкәсә белем биреү системаһының бөтә кимәлдәрен үҙ эсенә алған этно-мәҙәни тәрбиә системаһын яйға һалыу мөһим. Был эш бөгөн 800-ҙән ашыу балалар баҡсаһында башҡарыла. Шулай ҙа Радий Хәбиров билдәләүенсә, күп кенә мөһим йүнәлештәр буйынса башҡараһы эштәр бар. – Беренсе. Беҙ һеҙҙең менән балалар баҡсаларында башҡорт телен өйрәнеү кескәйҙәр өсөн сағыу һәм мауыҡтырғыс булырға тейешлеге хаҡында һөйләштек. Был телде уңышлы үҙләштереү өсөн бик мөһим. Мәғариф Һәм фән министрлығынан, Мәғарифты үҫтереү институтынан, юғары уҡыу йорттарының профилле кафедраларынан ошо мәсьәләне хәл итеүгә әүҙемерәк ҡушылыуығыҙҙы һорайым. Был эшкә йәш педагог-практиктарҙы йәлеп итергә кәрәк, тип иҫәпләйем. Һис шикһеҙ, яңы методикалар, ҡыҙыҡлы уйындар булһа, балалар баҡсаларында һәм ғаиләләрҙә башҡорт телен өйрәнеүгә ихтыяж артасаҡ. Быйыл Өфө ҡалаһының мәғариф идаралығы ярҙамында бер нисә балалар баҡсаһында «Аҡбуҙат» инновациялы проекты тормошҡа ашырыла, ул мәктәпкәсә йәштәге балаларға башҡорт теленең иң киң ҡулланылған 100 һүҙен үҙләштерергә ярҙам итә. Был проектты һынап ҡарағандан һуң республиканың бөтә мәктәпкәсә белем биреү учреждениеларына таратырға тәҡдим итәм. Беҙҙең бурыс –уҡыусыларҙы, традицион ҡиммәттәргә таянып, гармониялы шәхес һәм патриот итеп тәрбиәләү. Былтыр этнопедагогика идеялары нигеҙендә 1-9-сы класс уҡыусылары өсөн «Тәрбиә дәрестәре» белем биреү программаһы әҙерләнде һәм нәшер ителде. Был программаны бөтә милли һәм полилингваль мәктәптәрҙә индерергә тәҡдим итәм. Йәш быуынды тәрбиәләү халҡыбыҙҙың бай мәҙәни мираҫына нигеҙләнергә тейеш. Айырыуса «Урал батыр» халыҡ эпосын – донъя әҙәбиәтенең уникаль боронғо әҫәрен айырып күрһәтәм. Был тере башҡорт әҙәбиәте ҡомартҡыһын артабан да һаҡлап ҡалыу, үҫтереү өсөн йыл һайын июнь айында «Урал батыр» эпосы көнөн үткәрергә тәҡдим итәм. Әйткәндәй, күптән түгел бөтә донъя чарттарына ингән «Һомай» композицияһы риүәйәттең республика бренды булараҡ та әһәмиәтен күрһәтте. Ay Yola – телгә һәм мәҙәниәткә, рухи ҡиммәттәргә һөйөү өлгөһө. Ринат Рамаҙановҡа, Руслан һәм Адель Шәйхетдиновтарға мәҙәниәтебеҙҙе әүҙем алға этәргән өсөн рәхмәт”, – тине Радий Хәбиров. Төбәк Башлығы һүҙҙәренсә, йәш һәм тәжрибәле белгестәрҙең, студенттарҙың һәм уҡытыусыларҙың, балаларҙың һәм ата-әсәләрҙең ижади көстәрен туплау буйынса мөһим аҙымдар яһарға мөмкин булды. "Энтузиастар бик күп булып сыҡты. Ошондай берҙәм ярҙам менән туған телдәрҙе һаҡлау өсөн күп нәмә эшләйәсәкбеҙ, тип ышанам. Башҡортостан һәм Рәсәй халыҡтарының туған телен, мәҙәниәтен һәм йолаларын һаҡлау һәм үҫтереү буйынса көндәлек хеҙмәтегеҙ өсөн тағы бер тапҡыр рәхмәт белдерәм. Һеҙ халыҡтың рухын һәм рухи нигеҙен, уның үткәнен һәм киләсәген һаҡлайһығыҙ. Хеҙмәтегеҙ, эшегеҙгә тоғролоғоғоҙ, туған һүҙгә һөйөүегеҙ өсөн рәхмәт», – тип тамамланы сығышын республика Башлығы. Сығанаҡ: https://www.bashinform.ru