Дүрт йәшендә етем ҡалғанға ла әйбер ҡәҙерен белгән ул

Башҡортостандың Милли әҙәбиәт музейы ойошторған күргәҙмәлә яҙыусының шәхси әйберҙәре, төрлө йылдарҙа сыҡҡан китаптары, уның тормошон һәм ижадын сағылдырған стенд урын алды.Күргәҙмәне асыу тантанаһында яҙыусылар, ғалимдар, журналистар, студенттар һәм яҙыусының ейәнсәре менән бүләсәре ҡатнашты. Милли әҙәбиәт музейы директоры вазифаһын башҡарыусы Зәки Әлибаев яҙыусының ижадына ҡыҫҡаса байҡау яһаны.— Яныбай Хамматов тәүге әҫәрҙәрен халыҡҡа сығармай, йәғни бер ҡайҙа ла баҫтырмай. Тәүге китабы баҫылып сыҡҡас, ул әҙәбиәткә әҙерлекле яҙыусы булып килеп инә. Буласаҡ әҫәрҙәрен ул күңел дәфтәренә яҙып барған. Эске эштәр органдарында эшләп, тормош уртаһына еткәс кенә ҡәләмгә тотонһа ла, беҙҙең әҙәбиәттә унан да егәрле, теманы шул тиклем еренә еткереп өйрәнеүсе яҙыусы юҡтыр. "Бөртөкләп йыйыла алтын" – уның ижадының йөҙөн билдәләүсе пенталогия. Унда һүрәтләнгән ваҡиғалар яҙыусы күңелендә бала саҡтан уйылып барған, – тине Зәки Арыҫлан улы. Башҡортостандың халыҡ яҙыусыһы Флүр Ғәлимов ҡасандыр Яныбай Хамматов менән съездарҙа күрешеүе, уның ижадҡа мөнәсәбәте тураһында һөйләне.– Яныбай Хамматов 20 роман, 50 китап, бихисап повесть яҙып ҡалдырҙы. Бик егәрле кеше ине, яҙыу эшен беренсе урынға ҡуйҙы, үҙен күрһәтеп барманы.Яҙыусының ейәнсәре Алһыу Хамматова олатаһының шәхси әйберҙәре тураһында һөйләне. Мәҫәлән, ҡыҙыл сынаяҡ. Яҙыусы сәйҙе фәҡәт шул сынаяҡтан ғына эскән. "Дүрт йәшендә генә етем ҡалып, күп ауырлыҡтар күреп үҫкәнгә лә олатайым әйберҙең ҡәҙерен белде", – тине ул.Иң өҫкө кәштәлә яҙыусының ҡыҙы Гүзәл Хамматова төшөргән ике рәсем урынлашҡан. Береһе - яҙыусының портреты, икенсеһе – ҡала ситендәге баҡсаларында үҫкән кедр ағасының рәсеме. Ул ағасты Яныбай Хамматов бәләкәй генә орлоҡтан үҫтергән. Экспозицияла таш киҫәге лә бар. Уны ҡасандыр дуҫы Диҡҡәт Бураҡаев бүләк иткән булған. Шуныһы ҡыҙыҡлы: күптән түгел Бураҡаевтар менән Хамматовтар ҡоҙалашып ҡуйған. Әбйәлил районындағы осрашыуҙа бүләк ителгән Дон Кихот статуэткаһы ла, аккордеон да һәм башҡа әйберҙәр ҙә яҙыусыға ҡәҙерле булған. Һәр береһе ҡыҙыҡлы тарихҡа бәйле һәм Яныбай Хамматовты шәхес булараҡ асырға ярҙам итә.Күргәҙмә менән Өфөлә февраль аҙағына тиклем танышырға мөмкин. Артабан ул күсмә күргәҙмә рәүешендә Башҡортостан буйлап сәфәргә юлланасаҡ.Кисәнең иң тулҡынландырғыс мәле Яныбай Хамматовтың бүләсәре Нәйлә Атанғолованың сығышы булды. Моңло тауышлы ҡыҙ ҡарт олатаһының иң яратҡан йырҙарының береһе "Һандуғас"ты башҡарҙы. Был кистә шулай уҡ Башҡортостан халыҡ артисы Артур Ғайсаров (ҡурай) менән Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Салауат Мөхәмәтйәров (вокал) башҡарыуында "Ҡаһым түрә" йыры ла яңғыраны. Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, быйыл күренекле дәүләт эшмәкәре, РСФСР-ҙың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, Башҡортостан Республикаһының Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы лауреаты һәм Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашҡан фронтовик яҙыусы Яныбай Хамматовтың тыуыуына 100 йыл тула. Юбилей саралары республиканың ҡала һәм райондарында йыл буйы дауам итәсәк.