Найти тему

Қорамолларнинг абердин-ангус зоти хусусиятлари

Абердин-ангус зоти қишлоқ хўжалиги учун жуда қулай бўлган Шотландиянинг шимолий-шарқий ҳудудларида пайдо бўлган. Ушбу зотнинг аждодлари маҳаллий шохсиз (тўқол) қорамоллари ҳисобланади. Зот яратиш ишлари XVIII асрда бошланиб, яқин қариндош урчитишини қўллаш натижасида тез етилувчан, гўштдор, тўқол, қора тусдаги ҳайвонлар гуруҳи яратилган.

Қорамолларнинг ранги қора тусда бўлиб, конституцияси гўшт йўналишига мос – боши катта, бўйни калта ва йўғон, бир текисда елкага қўшилиб кетади.

Гавдаси кенг ва юмалоқ, оёқлари калта бўлади. Яғрини даражасида ўлчаганда, бўйи 118 смдан ошмайди. Кўкрак чуқурлиги чамаси 67 см, кўкрак кенглиги — 46 см, думғазаси кенг, гавда суяклари ингичка, аммо мустаҳкам бўлади. Мушаклари билак ва сакраш бўғинларигача яхши ривожланган. Териси юпқа, бироқ тери остидаги қалин ёғ қатлам туфайли тери қалиндек туюлади.

Абердин-ангус зотининг афзалликлари:

ушбу зот ноқулай об-ҳаво иқлимига тезда мослашади;

гўшт тана массасини 65-70% ни ташкил этади;

гўшти хўшбўй ва маззали таъмга эга, дунёда абердин-ангус гўштидан маззали таомлар тайёрланади;

ушбу зот нафақат тез етилади, балки туғруқ жараёнлари осонлик билан кечади;

абердин-ангус зоти бузоқлари ҳаракатчанлиги балан ажралиб туради;

қорамолларнинг чиройли териларини Европа мамлакатларида сумкалар тайёрлаш учун сотиб олишади.

Абердин-ангус зотининг урғочи бузоқлари 22-25 кг вазн билан, буқачалари 25 кг дан 28 кг гача бўлган вазн билан туғилади. Ярим йилда ёш ҳайвонлар 180 кг тош босади. Сигирлардан ажратиш вақтига келиб, уларнинг вазни 190-230 кг бўлади. Сигирлар 3 ёшга тўлганда уларнинг вазни 430-500 кг га етади. Энг зўр катта ёшли сигирлар 650-700 кг вазнга эга бўлса, бўрдоқига боқилган буқалар қарийб 1000 кг тош босади. Сўйилганда тирик вазнининг 62-65% и миқдорида гўшт беради. Сут соғим миқдори одатда 1700 кг гача бўлади.

Абердин-ангус зотли қорамоллар Ўзбекистоннинг тоғ ва тоғ ёнбағри ҳудудларида кўпайтирилади. Бу зотли қорамоллар Ўзбекистоннинг Қашқадарё, Сурхондарё вилоятларининг фермер хўжаликларида маҳаллий қорамолларни яхшилашда ишлатилмоқда.

Бу зот буқалари сут йўналишидаги қорамоллар сигирлари билан чатиштирилиб, олинган дурагайларини гўштга ўстиришда кенг фойдаланиш мумкин.