Бүгін Үкіметтің «Тәжідертпен»* күресуға арналған қомақты қаражат, құрылғылар қолды, тексеріс жүргізу басталды – деген хабарын оқып отырғанда, Қобыланды құдам Құрбан Айт мерекесімен құттықтап, «онлайн» құрбандық шалуға сенуге болады ма өзі деп сұрады. Мен мемлекетіміз басынан шіріп жатқанда, халқымыз осындай ұсыныс айтқан діндарларға 30-40 мың теңге ақшасын беруі қиын-ау деген күдігімді айттым. Көп жылдан бері мен де биыл құрбандық шалған жоқпын. Негізінде біздің дінімізде зорлау жоқ. Ақшаң жоқ болса (қазіргі карантиндегі жаппай жұмыссыздық кезінде болса да) қажылыққа бармауға да, құрбандық шалмауға да болады. Бірақ әйтеуір қан шығару керек қой деп тауық не балық сойып «балаган» жасауға да болмайды. Ақшаң жоқ па, тымпиып жайыңа отырыңыз, жоғарыдан Алла бәрін көріп тұр. Мені мазалайтын басқа нәрсе. Індетпен күресуге арналған қаражатты қымқырғандар өздері атып, пышақтап өлтірмесе де, мезгілсіз жан тапсырған талай қазақтың өліміне күнәлі болды. Коррупцияны «сыбайлас жемқорлық» деп сыбызғыдай созып бұлдыратып жіберген атау дұрыс емес, коррупцияның Кеңес Үкіметінен бергі атауы «Пара-қорлық» болған, ол осылай аталуы тиіс. Европа елдері ІЖӨ-нің (ВВП) 10-18 пайыз арасында құлдырағанын трагедияға айналдырып, төбе шаштары тікірейіп отыр. Қазақстанның экономикасы https://en.wikipedia.org/wiki/Economy_of_Kazakhstan да оңып тұрған жоқ. Егер Үкімет елді басқара алмаса, халық ақшасы тышқан-сигеннің қолында осылай кете берсе, онда АҚШ-қа тапсырыс беріп парақор министрлердің орнына мүлтіксіз жұмыс жасайтын «Жасанды интеллекттергее» (Artificial intelligence – AI) тапсырыс бермейміз бе деп отырмын. Бұларға ақша, ішіп-жеу, ойын-сауық т.б. қажеті жоқ, өйткені олар машина ғой...
* Короновирус-COVID-19 деген аты жаман ауруды қазақ «құтырып кетеді» деп атын атауға тыйым (ғылыми тілде – «табу») салғасын, оны «Тәжі-дерт» деп жазып жүрмін.