Мәгълүм булганча, 2020 ел ТАССРга 100 ел тулу белән истә калырлык булды. Бу бөек дата уңаеннан күп кенә чаралар, интернетта кызыклы флешмоблар, файдалы мастеркласслар һәм мавыктыргыч бәйгеләр үтте. Яңалык түгел, әлеге дә баягы чаралар ел дәвамында үткәрелеп килә, ә асылда, 100 еллык тарихы булган Татарстан ниләргә ирешкән соң? 1920 елның 27 маенда Мәскәүдә Бөтенроссия Үзәк башкарма комитеты һәм РСФСР Совнаркомының «Автономияле Татарстан Социалистик Совет Республикасы» Декреты имзаланганнан соң шактый вакыт үткән. Бу тарихи вакыйга оешу икътисади һәм мәдәни үсеш өчен зур этәргеч, ныклы нигез булды. Шуның өчен, гасырлык тарихы булган Татарстанның уңышларын һәм республикабыз тарихына үсеш керткән шәхесләрне барлауны кулай күрәм.
• 1920 елның 10 июнендә Татарстан АССР Ревкомы төзелә .
1920 елда Литва, Филляндия, Польша белән, ә 1921 елда Мисыр, Әфганстан һәм Төркия белән солых договорлары төзелә.
• Коммунистлар партиянең милли политикасын уңышлы тормышка ашыру нәтиҗәсендә, 1922 елда безнең илдә алты бәйсез республика – Россия Совет Федератив Социалистик Республикасы, Украина, Белоруссия, Азербайҗан, Әрмәнстан һәм Грузин Совет Социалистик Республикалары төзелә.
• 1921-1924 елларда илебез татар теленә дәүләт статусы алурга ирешә.
• Комбинат производство планнарын уңышлы үтәгән өчен Татарстан 1922 елның ахырында Хезмәт Кызыл Байрагы ордены белән бүләкләнә.
• Партиябезнең иң карт работникларныннан берсе, РКПның Татарстан өлкә комитеты секретаре А. П. Галактионов (1888-1922) ачыгучыларга ярдәм күрсәтү эшендә зур активлык күрсәтә.
• Татарстанда кинолар челтәре киңәю дәвам итә. Республикада 1927 елдагы 94 киноустонвка урынына 1940 елда 337 киноустановка исәпләнә.
• 1935 елда Казанның үзәгендә Матбугат йорты салынып бетә, анда өлкә газеталары редакцияләре, Татгосиздат, Камил Якуб исемендәге Татарстандагы иң зур китап фабрикасы, Александров исемендәге типография, китап кибете, Татарстан совет язучылары союзы һәм башка учержденияләр урнаштырыла.
• 1930 елның сентябрендә Татарстан республикасын яңа административ-хуҗалык районнарына бүлү уза.
• 1933 елның 15 февралендә колхозчы-ударникларның 1 Бөтенсоюз съезды ачыла.
• 1970 елдның 30 декабрендә республика еллык нефть чыгаруның 100 миллионлык дәрәҗәсенә чыга, ягъни, бу Бөтенсоюз производствосының бер чиреген тәшкил итә.
• 1966-1970 елларда республикада 35 яңа цех һәм производство төзелә, аларның күбесе илдәге иң зур цехлардан санала.
• 1971 елның декабрендә ТАССР Югары Созетның икенче сессиясе “1971-1975 елларга Татарстан АССР Халык хуҗалыгын үстерүнең дәүләт бишьеллык планы” дигән законны раслый.
• ТАССРның Халык комиссарлары Шурасы рәисе Кыям Абрамов (1930-1937) илебездә заводларны сафка бастыра, сәнгать оешмалары, җылылык электр станцияләрен барлыкка китерә. Шулай ук, бу чорда, Татарстан аграр-индустриаль республикага әйләнү дә тарихка кереп калырдай мөһим вакыйга санала.
• 2013 елда Бөтендөнья җәйге Универсияда ярышлары оештырыла.
• Республиканың уңышлы инновацион проекты - "Электрон Татарстан" системасы гамәлгә ашырыла.
• 2019 елда WorldSkills – дөнья чемпианаты уза.
• Бөтендөнья татар конгрессы оештырыла.
• Бүгенге көндә республикабыз Россиянең иң алга киткән регионы буларак танылу ала.
• Республиканың 150 ил белән икътисади элемтәләре булдырыла.
Соңгы 100 елда Татарстан Республикасы алга китте, барлык тармакларда да уңышларга иреште. Татарстан Республикасының уңыш нигезе – халкыбызның тырыш хезмәте һәм бердәмлеге нәтиҗәсе. Киләчәктә дә Татарстанның барлык тармакларында да социаль-икътисадый үсеш алга барыр, ә республиканың хезмәт сөючән һәм дус халкы бәхетле булыр дигән өметтә калабыз.
Автор: Гөлназ Әхмәдиева