Сәлам! Uzbekistanзбәкстан һәм Таҗикстан халкы белән танышкач, без Кыргызстан халкы безне бүтән гаҗәпләндермәс дип уйладык. Ләкин алар күршеләреннән бик нык аерылып тордылар, һәм бу аеруча җирле хатын-кызларга кагылды.
Мәсәлән, Кыргызстанда яшәүчеләрнең күбесе рус телендә акцентсыз диярлек сөйләштеләр, ә Uzbekistanзбәкстанда һәм Таҗикстанда җирле хатын-кызларның һәрвакыт үзенчәлекле "диалектлары" бар иде. Кыргыз хатын-кызлары гадәти булмаган күренешкә ия иде. Хәзер мин сезгә барысын да тәртиптә сөйләрмен.
БУ МӘКАЛӘНЕ ТЕКСТ ANDӘМ ГРАФИК МАТЕРИАЛЛАР - ЧЫН ХАКЫЙКА КАНАЛЫНЫ. МАКСАТЫ ANDӘМ КОПИРИКТ тарафыннан сакланган. ТОРМЫШ ORӘМ ПАРТИАЛ КОПИЯЛӘР ANDӘМ КАБАРЛАНУ ЭШЛӘР ГИПЕРЛИНКны TrueStory КАНАЛЫНДА күрсәткәндә рөхсәт ителә! - https://zen.yandex.ru/truestorytravel
Шулай итеп, мин тәртиптә башлыйм. Centralзәк Азиягә сәяхәт вакытында без үзбәкләр белән таҗиклар арасындагы аерманы күрергә өйрәндек. Мәсәлән, Uzbekistanзбәкстанда яшәүчеләр җиңелрәк тире һәм Азия йөзенә хас булган, Таҗикстан хатын-кызлары караңгы, күз кисәкләре Европага охшаган.
Ләкин Кыргызстанга килеп җиткәч, без җирле хатын-кызларның тегеләргә дә, башкаларга да охшаганнарын аңладык. Кыргыз хатын-кызлары бик караңгы иде, ләкин шул ук вакытта аларның Азия үзенчәлекләре ачык күренде. Бу безне бераз аптырашта калдырды, чөнки без беренче карашка кемнең басып торганын ачыклый алмыйбыз - кыргыз, үзбәк яки таҗик хатын-кыз.
Ләкин, килеп чыкканча, бу проблема гади генә чишелде. Кыргызстанга килеп җиткәч, без җирле хатын-кызларның бер үзенчәлеген күрдек - очраткан кешеләрнең барысы да диярлек рус телендә сөйләштеләр.
Моңа игътибар иткәч, без күпме урыс язулары булганын күреп гаҗәпләндек - кибетләрдә, кафеларда, реклама билгеләрендә. Шулай итеп, рус теле Кыргызстанда рәсми дип таныла.
Шуңа күрә, ни өчен икәнен белмим, ләкин Centralзәк Азиядә нәкъ халыкның хатын-кыз яртысы белән эш иткәндә без җирле акцентны тагын да ачык күрдек. Крестьяннар өчен бу алай ук сизелмәде - таҗиклар да, үзбәкләр дә, кыргызлар да бер үк сөйләштеләр.
Хатын-кызларга килгәндә, мәсәлән, таҗик хатын-кызлары тыныч кына сөйләштеләр, һәм үзбәк хатын-кызлары озак сөйләштеләр. Шулай итеп, күп кыргыз хатын-кызлары рус телендә "саф" сөйләштеләр. Еш кына, хәтта Рәсәй эчендә, регионга карап җирле "диалект" (мәсәлән, Пермь территориясе яки Ростов өлкәсе) кыргыз хатын-кызлары арасында "акцент" га караганда күбрәк әйтелергә мөмкин.
Киемгә килгәндә, без кыргыз хатын-кызлары стиле белән күрше республикаларда яшәүчеләр арасында төп аерманы сизмәдек. Шулай да, кыргыз яшьләре арасында киенү рәвеше үзбәкләрнекенә якынрак иде. Без Бишкәктә "Европа" стилендә киенгән кызлар белән берничә тапкыр таныштык. Таҗикстанда без җирле кешеләрне кыска итәкләрдә яки биек үкчәләрдә күргәнебез юк.
Өлкән буынга килгәндә, без киемнең аермасын күрмәдек. Хатын-кызларның күбесе озын "көнчыгыш" күлмәкләр кигәннәр, башларына шарфлар бәйләнгәннәр. Бу Кыргызстан халкының күпчелегенең мөселман булуы белән бәйле, һәм олы буын аларның иман тәртибен катгый хөрмәт итә.
Хатыным күргән тагын бер аерма - кыргыз хатын-кызлары бик күп бизәнү әйберләре кигәннәр. Ул Таҗикстанда да, Uzbekistanзбәкстанда да моңа игътибар итмәвен әйтте. Мин җентекләп карый башладым һәм кыргызларның төрле чылбырларны, боҗраларны һәм сөйгәннәрне яратканын күрдем.
Дуслар, зәркән әйберләрен Кыргызстандагы хатын-кызлар белән популярлаштыру нәрсә белән бәйле икәнен белсәгез, бу турыда аңлатмаларда языгыз. Бәлки бу ниндидер милли үзенчәлек?
Мөгаен, без кыргызлар һәм аларның күршеләре арасында бүтән аерманы сизмәдек. Ләкин мин берәр нәрсәне сагынсам, сез бу турыда аңлатмаларда яза аласыз!
Ахырга кадәр укыган өчен рәхмәт! Иң актуаль һәм кызыклы сәяхәт яңалыклары белән яңартып торыр өчен бармагыгызны куегыз һәм безнең TrueStory каналына язылу. Шулай ук, безнең YouTube каналына керегез һәм безнең сәяхәтләрдән барлык видеоларны карагыз.
https://zen.yandex.ru/media/truestorytravel/kirgiziia-kak-vygliadiat-mestnye-jensciny-chem-kirgizki-otlichaiutsia-ot-uzbechek-i-tadjichek-nash-otzyv-5edb75cd75cc01341718302a