Катгый итеп әйтсәк, гарәпләр, гомумән, хиҗаб дигәнне аңлата, хатын-кызны кемнеңдер күзеннән саклый, ләкин хәзерге Ислам дөньясында бу чәчне каплаган гади шәл исеме, битегез ачык. Дини кагыйдәләр буенча, һәр мөселман хатын-кыз аны халык алдында кияргә тиеш.
Centralзәк Азиядә хиҗаб, гадәттә, үз милли традицияләренә сылтама белән кире кагыла. Ислам моңа рөхсәт бирә - Африкада хәтта тугры кызларның да ачык бюст белән мактануларын күрү җиңел. Ләкин кайбер гарәп илләрендә вакыт узу белән катгый гореф-гадәтләр үсә - хатын-кызлар анда еш кына күзләрен күрәләр.
Борыңгы көнчыгыш ил буларак, Иранда алар, мөгаен, битне тукымалар белән капларга уйлыйлар - бу хәтта асыл чыгышы билгесе булып саналган, чөнки кырда эшләгән крестьян хатын-кыз андый вак-төякләр турында аз уйлаган. Дөрес, вакыт узу белән җирле төшенчәләр үзгәрде, ләззәтләрне, күңел ачуларны яраткан иранлылар үз диннәрен шулкадәр катгый кабул итмәделәр. Алар һаман да ышандылар, ләкин тормыш кагыйдәләрен ешрак үтәделәр.
Барысы да 1979-нчы елның Ислам революциясен үзгәртте, анда муллалар уйланмаган көнбатышлашуны туктату һәм кешеләрнең иминлеген күтәрү лозунглары астында кешеләрне китерделәр. Аятолла Хомейни, бик акыллы кеше, ләкин дини таләпләрне катгый үтәүне яклаучы, күтәрелеш лидеры булды. Шуңа күрә хиҗаб кию мәҗбүри таләпкә әйләнде, һәм аның булмавы каты җәзага китерде.
Ләкин иранлылар шул ук иранлылар булып калдылар. Бу бик ирекле рухи кешеләр, кирәксез чикләүләрсез ләззәтләр белән тулы тормышны өстен күрәләр. Моннан тыш, Хомейни икътисадының озак идарә итүе үсә, анда белемле һәм бай кешеләр күбрәк иде.
Ләкин яшәү дәрәҗәсе күтәрелүгә һәм сәер нәрсә теләгән кешеләр саны артуына карамастан, каты имам белән, беркем дә хәтта Коръән кушканны эшләргә теләмәгән башмак әйтергә дә батырчылык итмәде. Аятолла гына мәңгелек түгел иде, һәм аның варислары гайкаларны бераз йомшартырга мәҗбүр булдылар, чөнки иранлыларның ирекле сүз әйтү мәхәббәте беркайда да бармады.
Дөрес, бу хиҗаб кию бурычына кагылмады. Аның булмаганы өчен барысы да җәзага тартылды - штрафтан башлап төрмәгә кадәр. Ләкин бөтен ил диярлек, бик саңгырау авыллардан һәм дини гражданнардан кала, Көнбатыш музыкасын тыңлады, Голливуд фильмнарын карады һәм хиҗаб турында беркем дә белмәгән үрнәк күрде.
Нәтиҗәдә, 2010-нчы еллар уртасында протест хәрәкәте барлыкка килде. Законның дөрес булмаган сүзләрен кулланып, иранлылар башта фотосурәтләрен социаль челтәрләрдә урнаштыра башладылар, аннары ирләр аларга кушылды, киресенчә, хатыннары, кызлары һәм оныклары белән берлектә хиҗаб бүләк иттеләр.
Бу пассив каршылык әле урамга чыкмады - кешеләр катгый законнардан һәм полиция әхлагыннан курка, ләкин Интернетның бөтен Иран сегменты туры мәгънәдә андый фотосурәтләр белән тулган. Societyәмгыятьтә алар еш кына мөселман хатын-кызлары үз иманнарын эшләр белән күрсәтергә тиеш, дигән сорау турында сөйләшәләр, һәм иранлыларга чит булган гарәп шарфын киеп түгел.
Гражданнар әле үз хөкүмәтләрен тәмамламыйлар, ләкин Президент Хәсән Рухани үзенең сайлаучыларының позициясен тулысынча хуплавы турында белдерү ясады. Дөрес, Иран идарә итә, шулай да ул түгел, имамнар советы, хакимият башлыгы карарына яки парламент кабул иткән законга вето куярга сәләтле. Консерватив соры сакаллы егетләр бар, алар әле хиҗаб киеп йөрергә теләми.
https://zen.yandex.ru/media/centralasia/zachem-iranskie-mujchiny-nadevaiut-hidjab-5edf63054b294072cfa4e588