... Аның йөзе шулкадәр шома һәм ак иде ки, картаймады. Кем аның алдында? Яшь хезмәтче яки олы хатын? Ул ачыктан-ачык кызыксынып, түбәнгә карамады. Галисия кенәзе Даниел баш иде. Аннары, кодрәтле Батуның хатыны Борачинны баш иеп, аңа алтын касә китерделәр.
"Сез кара комисска күнекмәгән, принц." - Ханша йомшак кына әйтте. "Ләкин бу мөһим түгел." Без сезнең гореф-гадәтләрегезне беләбез. Касәне ал!
Борачин Джочи Улусында ничек барлыкка килгән, һәм ул тугач - беркем дә белми. Ләкин Альчи-Татарлар кабиләсеннән булган бу кызны Нойоннарның берсенең туганы, Бату Ханның хәрби лидерлары китергән версия бар. Бу гигант Ит-Кара ханның шартсыз ышанычына ия иде, һәм Алтын Урда хакиме зур кланга тагын да зуррак тугрылык тәэмин итү өчен бер апасы яки оныгы белән кияүгә чыга ала. И-Кара гаиләсе чыннан да бик зур иде!
Союз 1230дан да иртәрәк төзелмәгән. Зәгыйфь кечкенә Борачин ханның хатыны булды, һәм тиздән - аның олы хатыны, төп хуҗабикә һәм Урдадагы иң абруйлы хатын. Батуның күпме хатыны һәм җарияләре булса да, традиция алардан Боракчинга шартсыз буйсынуны таләп итә. Яшь хатын идарә итәргә өйрәнде.
Татарларның позициясе уллары пәйда булганда ныгыды - башта Сартак, аннары Тудан. Боракчин сәясәттә катнашмаса да, барлык мөһим йолаларда ул Бату янындагы тәхеттә утырды. Моның өчен бик күп дәлилләр бар: Европа илчеләре, Джованни де Плано Карпини һәм монах Гилла де Рубрук ханның Урдада ничек танышканнарын һәм олы хатынының һәрвакыт аның янында булуын тасвирладылар. Бу Борачин иде.
Ханның тормыш иптәше үзе чит ил кунакларын кабул итте. 1246-нчы елда, Галич кенәз Даниил Батуга килгәч, кунакка хөрмәт һәм Боракчин күрсәтергә рөхсәт иттеләр. Ханша палатаның яртысында принцны очратты, әлбәттә, күп хезмәтчеләр һәм сакчылар алдында. Даниил Галицкийга үзенең хуплавын күрсәтү өчен, Боракчин аңа Урда дворяннары өстен күргән кара кумис түгел, шәраб китерергә кушты. Аларның нәрсә турында сөйләшкәннәре билгеле түгел, ләкин принц Батудан кагыйдә өчен ярлык алган. Боракчин моңа тәэсир иттеме? Бәлки.
1256-нчы елда Бату үлде, һәм аның артыннан олы улы Сартак идарә итәргә тиеш иде. Варис өйдән ерак булганлыктан, Боракчин улына шунда ук хәбәр итәргә кушты. Ләкин аның көчле дошманы бар - Батуның абыйсы Берке. Бу Чингизид Улусның өстеннән хакимлек алырга хыялланган, һәм, күрәсең, Берк Сартакны агуларга кушкан. Теге яки бу, Батуның яшь варисы хакимиятне ала алмады - ул өйгә бару юлында үлде.
Бораччин шунда ук реакция ясады - ул оныгы Улагчыны киләсе хан дип игълан итә алды, һәм ул аның астында регент булырга тиеш. Батуның олы хатыны шундук 1256-1258 елларда Алтын Урда бердәнбер хакименә әйләнде. Нәкъ менә ул Россия кенәзләрен кабул итте һәм аларның "билгеләнүләре" белән проблемаларны чиште. Ләкин Берке яңа сугуга әзерләнә иде: Улагчының яшь варисы әтисе Сартак кебек агуланды.
Бату абый хакимиятне кулга алырга өлгерде, һәм Боракчинның аңа каршы бернәрсә дә юк иде. Аннары ул ярдәм сорап бүтән Чыңгыз, Хулагка мөрәҗәгать итте һәм аны Улусны яулап алырга өндәде. «Бу патшалыкны кабул итәргә килегез», - дип аңа хат язды ул. Бәйләнешкә карамастан, бу хыянәт иде, һәм Бюрк монда уйнады. Ул Боракчинны хыянәттә гаепләде.
Батуның олы хатыны, Алтын Урда белән җитәкчелек иткән хатын, 1258 елның маенда үтерелә. Башка чыганаклар буенча, бу алты ай элек булган. Хулагуның ярдәм итәргә вакыты калмады. Berәм Берке Улус өстендә тагын сигез ел хакимлек итте.
Минем Ник Марш каналына язылу һәм Европа һәм Россия тарихы турында кызыклы мәкаләләр укыгыз!
Яратулар турында онытмагыз - бу канал үсешенә ярдәм итә.
https://zen.yandex.ru/media/id/5db95c79ddfef600b2128bb2/borakchinhatun-jena-batyia-5e9de1dfd836344f31c7b911