1700'lerin Avrupasında; kellesi giyotinle uçurularak ya da buna benzer yöntemlerle idam edilen insanların kafaları, bedenden ayrıldıktan sonra cellat tarafından yukarı kaldırılarak, bir rivayet "hayat" son kez gösterilirmiş. O halde daha fazla uzatmadan şu soruyu sorarak giriş yapalım: "Bir insan; kafası kesildikten sonra ne kadar süre bilinçli kalabilir?"
İdama mahkum edilen meşhur Fransız kimyager Lavoisier'in şehir efsanesi tadındaki hikayesi şöyle. Kendisi son isteği olarak matematikçi arkadaşı Lagrange'dan idamı sonrasında kendisine dikkatle bakmasını ister; "kellem giyotinden sepete düştüğünde gözlerime bak, eğer iki kere kırpıyorsam, beynimin bir süre daha düşünmekte olduğunu fark edeceksiniz." diye de ekler. Kesildikten sonra Lavoisier’nin kafası rivayet odur ki gülerek iki kere göz kırpmıştır. Belki de "kesikbaş" olarak bilinen Anadolu mitlerinin kaynağı da buna benzer hikayelerle alakalıdır kim bilir.
Lavoisier'ye ait resmi ve güvenilir biyografilerin hiçbirinde böyle bir olaydan bahsedilmemektedir.
Yine garip bir hikaye ki Osmanlı'da kesilen baş ısıtılan sıcak sac metalin üzerinde bir süre daha tutulur ve geride kalan bedeni kendisine son kez gösterilirmiş. Misal geçmişte ve şimdilerde kimi der ki 15 saniye kimi de daha fazla süre kesilen bir başın çevresini gözlemleyebildiğine inanmakta.
Tarihte de kesilen kafaların bilincin kısa bir süre daha açık olduğunu gösteren farklı farklı raporlar da bulunmaktadır. Aslında rapor demek iddialı olur hikayeler ve şehir efsaneleri diyelim:
1793 yılında Francois le Gros isimli bir adam - ki bu adam kim net bilemiyoruz, Jean-Paul Marat’ın katili Charlotte Corday'in kafasının kesik olup olmadığına aldırmaz ve Corday'i pata küte tokatlar. İzleyiciler Corday’in yüzünün kızgın bir ifade aldığını ve yanaklarının kızardığını iddia eder. Yine bir başka hikayeye göre VIII. Henry’nin ikinci karısı ve I. Elizabeth’in annesi olan İngiltere kraliçesi Anne Boleyn, anlatılanlara göre kafası kesildikten sonra konuşmaya çalışmış. Yine; aynı sepete düşen iki düşmandan biri diğer kelleyi öylesine güçlü ısırmış ki ayırmak mümkün olmamış.
Daha ciddi ve bir miktar yakın tarihlerde karşımıza çıkan korkutucu örnekler de yok değil. 1905'te bir başka katil Languille'in kafasının kesilişinden sonra bir doktor adını seslenmiştir, bunun üzerine kesik kafa gözlerini açmış ve sesin geldiği yöne odaklanmıştır. 1989 yılında Kore'de yaşanan bir taksi kazasında ise araçların arasına sıkışan bir kişi, kafası kopan bir başka yolcuyu bir süreliğine izleme imkanı bulur. Anlatılan odur ki yüzde beliren ifadesi önce şok ve kafa karışıklığı vb iken, birkaç saniye sonrasında korku ve acıya dönüşmüştür.
Hayvanlarda ise kesilen baş çok daha uzun süre hayatta kalabiliyor hatta başı olmadığı halde uzunca bir süre - 18 ay olarak bahsediliyor - daha yaşayan Mike isimli bir tavuğun hikayesi vardır. Çindeki bir aşçı raporlara göre başı kesildikten 20 dakika sonra zehirli bir yılan tarafından ısırılarak ölmüştü. Yapılan son çalışmalar, insanlarda kalp durduktan sonra bile beyinde aktivite oluşumunu gösteriyor ancak elimizde net veriler ne yazık ki mevcut değil.